وسایل مجاز و غیرمجاز در هواپیما: راهنمای کامل حمل بار دستی و قوانین امنیتی
تصور کنید با کلی عجله خود را به فرودگاه رساندهاید، از گیت عبور کردهاید و در مرحله بازرسی به شما اعلام میکنند که حمل برخی از وسایلی که به همراه دارید در کابین هواپیما مجاز نیست. در این لحظه دچار استرس میشوید و مجبورید که برخی از لوازم خود را همان جا گذاشته و از آن صرفنظر کنید. در چنین مواقعی است که متوجه میشویم ای کاش پیش از پرواز، از فهرست وسایل مجاز و غیرمجاز در هواپیما آگاه بودیم.
برای جلوگیری از بروز چنین شرایط پراسترسی، بهتر است پیش از سوار شدن به هواپیما، لیست لوازم مجاز و غیرمجاز هواپیما را به دقت مرور کنید. به این ترتیب، دقیقا میدانید چه اقلامی را میتوانید همراه خود به داخل کابین ببرید و چه وسایلی را در چمدان قرار دهید تا به بخش بار هواپیما منتقل شوند. همچنین برخی از لوازم به طور کلی، هم در کابین و هم در قسمت بار، ممنوع هستند که لازم است از آنها نیز آگاهی کامل داشته باشید. توجه به همین نکات ساده باعث میشود از معطلیها و دردسرها دور بمانید و با خیالی آسوده سوار هواپیما شوید.
منظور از وسایل مجاز و غیرمجاز در هواپیما چیست؟
زمانی که برای رزرو تور داخلی و یا تورهای خارجی اقدام می کنید، یکی از مهمترین کارهایی که باید به آن توجه داشته باشید، برنامهریزی درست برای بستن چمدان است. به طور کلی، شما میتوانید از دو طریق بار خود را به هواپیما منتقل کنید. روش اول، قرار دادن وسایل در چمدان و تحویل آن در قسمت بار هواپیما و روش دوم، همراه بردن برخی از وسایل ضروری در قالب یک کیف دستی یا ساک کوچک به داخل کابین است. اگرچه هر کشور و هر ایرلاینی ممکن است قوانین و محدودیتهای مخصوص به خود را برای لیست وسایل مجاز و غیرمجاز هواپیما در نظر بگیرد، اما در اغلب موارد، این قوانین شباهت زیادی به یکدیگر دارند و بسیاری از موارد در بین آنها مشترک است. به همین دلیل، آشنایی با این اصول کلی میتواند تا حد زیادی از بروز مشکل در فرودگاه جلوگیری کند.

چه مقدار بار برای داخل هواپیما مجاز است؟
پیش از آن که به لیست وسایل مجاز و غیرمجاز در هواپیما بپردازیم، بهتر است بدانید اصلا چه مقدار بار میتوانید همراه خود به داخل کابین ببرید. به طور معمول، مسافران کابین اکونومی اجازه حمل یک چمدان و یک کیف دستی کوچک را دارند. ابعاد این چمدان یا کیف مسافرتی، در اغلب ایرلاینها حداکثر ۲۰ × ۳۸ × ۵۵ سانتیمتر در نظر گرفته میشود. مسافران کابین فرست کلاس و بیزینس کلاس نیز معمولا اجازه حمل دو چمدان به همراه یک کیف دستی کوچک را دارند. ابعاد هر چمدان برای این گروه هم مشابه اکونومی، حدود ۲۰ × ۳۸ × ۵۵ سانتیمتر است. در بسیاری از شرکتهای هواپیمایی، وزن مجاز مجموع کیف و چمدانهای همراه هر مسافر در حدود ۷ کیلوگرم تعیین میشود. برای مثال در صفحه خدمات مسافر ایران ایر، میزان بار مجاز کیف دستی داخل کابین برای پروازهای اکونومی 5 کیلو گرم و برای پروازهای بیزینسی 7 کیلوگرم است.
نکته مهم: میزان بار مجاز داخل کابین توسط هر ایرلاین تعیین میشود و ممکن است ابعاد و وزن ذکر شده، دقیقا با قوانین شرکت هواپیمایی مدنظرتان یکسان نباشد. بنابراین، پیش از پرواز حتما شرایط بار دستی را در وب سایت ایرلاین بررسی کرده یا با پشتیبانی آنها تماس بگیرید تا با اطلاع کامل، چمدان خود را ببندید و در فرودگاه با مشکل اضافه بار یا عدم پذیرش کیفهای دستی روبهرو نشوید.
چرا وسایل در فرودگاه بررسی میشوند؟
بازرسی بار و عبور از گیتهای امنیتی ممکن است برای بعضی از مسافران فرآیندی وقت گیر و خسته کننده به نظر برسد؛ اما در واقع یکی از مهمترین مراحل برای حفظ ایمنی پرواز و امنیت مسافران است. هر وسیلهای که وارد هواپیما میشود، باید از نظر ایمنی، قانونی بودن و عدم ایجاد خطر برای جان انسانها و تجهیزات هواپیما کنترل شود.
هدف اصلی این بازرسیها، پیشگیری از ورود اقلام خطرناک مانند انواع سلاح گرم و سرد، مواد منفجره، اشیای نوکتیز یا ابزارهایی است که میتوانند امنیت پرواز را به خطر بیندازند. حتی برخی از لوازم برقی و باتریهای خاص، در صورت بستهبندی یا حمل نادرست، میتوانند خطر آتشسوزی ایجاد کنند. به همین دلیل، قوانین دقیقی برای حمل آنها در کابین و بخش بار در نظر گرفته شده است.
از سوی دیگر، فرودگاهها و گیتهای امنیتی نقش مهمی در جلوگیری از حمل و نقل غیرقانونی اشیای باستانی، آثار هنری، مواد مخدر، داروهای قاچاق و کالاهای ممنوعه دارند. بازرسی دقیق بار و وسایل مسافران کمک میکند تا از قاچاق این اقلام جلوگیری شده و از داراییهای فرهنگی، اقتصادی و امنیتی هر کشور حفاظت شود. هر چند این مراحل ممکن است کمی زمانبر باشند، اما تمام این سختگیریها در نهایت برای تضمین یک سفر امن، مطمئن و بدون خطر برای شما و سایر مسافران انجام میشود.
وسایل مجاز در کابین هواپیما
آشنایی با وسایل مجاز در کابین هواپیما به شما کمک میکند با خیال راحتتری برای بستن چمدان و کیف دستی خود برنامهریزی کنید و دقیقا بدانید چه چیزهایی را میتوانید همراه خود به داخل کابین ببرید. به طور معمول، حمل یک کیف دستی در بسیاری از ایرلاینها مجاز است، اما این به آن معنا نیست که هر وسیلهای را میتوانید داخل کیف قرار دهید. اگر ندانید چه اقلامی مجاز هستند، ممکن است هنگام بازرسی، ماموران امنیتی از شما بخواهند کیف خود را باز کرده و برخی وسایل را خارج کنید که اتفاقی استرسزا است. برای جلوگیری از چنین شرایطی، بهتر است پیش از سفر، با لیست وسایل مجاز داخل کابین هواپیما آشنا شوید.

1. مواد غذایی و خوراکی
مواد غذایی در لیست وسایل مجاز در هواپیما قرار میگیرند، اما حمل آنها با شرایط و محدودیتهای خاص انجام میشود. تمام خوراکیهایی که مسافران با خود به فرودگاه میآورند، مانند سایر وسایل از دستگاه ایکس ری (به انگلیسی: X-ray) عبور میکنند و تحت بازرسی قرار میگیرند. به همین دلیل، مسافران باید قبل از بستن کیف دستی، بررسی کنند که آیا مواد غذایی انتخابی آنها در فهرست وسایل مجاز در کابین هواپیما قرار میگیرند یا خیر؟ قوانین مربوط به حمل مواد غذایی در بیشتر ایرلاینها شباهت زیادی به یکدیگر دارند و معمولا الگوی مشترکی را دنبال میکنند، اما آشنایی با این قوانین میتواند به مسافران کمک کند تا دچار مشکل نشوند.
- حمل مواد غذایی همچون گوشت، سبزیجات، دانه های گیاهان و میوه در برخی از شرکتهای هواپیمایی ممنوع است و بستگی به کشور مقصد دارد.
- غذاهای ژله ای و مایع تا 100 میلی لیتر برای به همراه داشتن در کیف دستی مجاز هستند.
- انواع مواد غذایی شرکتی همچون کیک، چیپس، پفک، آبمیوه و … مجاز هستند.
- امکان حمل مواد غذایی مایع غلیظ همچون روغن، سس کچاپ و ماست در داخل هواپیما وجود ندارد.
دقت کنید که معمولا ایرلاین ها سخت گیری های زیادی برای بردن بعضی از مواد غذایی مانند گوشت و ماهی یخ زده و یا حتی میوه برای مصرف خوراکی ندارند. با این حال در قوانین آمده که آن ها در وسایل غیر مجاز در هواپیما هستند و بهتر است که همچنان در این مورد احتیاط کنید.
2. مایعات داخل کابین هواپیما
بر اساس قوانین بیشتر ایرلاینها و سازمانهای هواپیمایی، مسافران فقط در صورتی میتوانند مایعات را به داخل کابین هواپیما ببرند که این مایعات در ظرفهایی با حجم حداکثر 100 میلیلیتر بستهبندی شده باشند. به عبارت دیگر، شما باید هر مایع را در بطری یا ظرف کوچک جداگانه قرار دهید و با خود به داخل کابین ببرید. نکته مهم این است که قوانین مربوط به مایعات فقط شامل آب و نوشیدنیها نمیشوند، بلکه تمامی اقلامی که حالت مایع، ژل، کرم یا اسپری دارند نیز در همین دسته قرار میگیرند و حجم آنها بایستی کمتر از 100 میلی لیتر باشد.
3. لوازم آرایشی
برخی از ایرلاینها حمل بعضی از لوازم آرایشی و ابزارهای شخصی مانند قیچی کوچک، ناخنگیر و موچین را به داخل کابین ممنوع اعلام میکنند و این وسایل را در گروه اقلام نوک تیز قرار میدهند. با این حال، مسافران میتوانند بسیاری از لوازم آرایشی معمول خود مانند خط چشم، ریمل، کرمها و رژ لب را در صورتی که در قالب مایع، ژل یا کرم باشند و حجم هر یک از آنها حداکثر 100 میلیلیتر باشد، داخل کیف دستی قرار دهند و به داخل کابین هواپیما ببرند. باقی لوازم آرایشی بزرگتر یا اقلامی که حجم آنها بالای 100 میلیلیتر است را باید در چمدان خود قرار دهند تا این وسایل همراه بار تحویلی به قسمت بار هواپیما منتقل شوند.
4. وسایل بهداشتی
وسایل بهداشتی همچون خمیر دندان، ژل سر، دهانشویه، مسواک و محصولات مشابه می توانند همراه شما در کابین هواپیما باشند و آنها را در کیف دستی قرار دهید. حتی شما می توانید انواع اسپری و دئودورانت (مایع، ژل یا آئروسل) را نیز در داخل کیف دستی قرار داده و به عنوان وسایل مجاز در هواپیما همراه خودتان داشته باشید. البته برای تمامی این وسایل بهداشتی قانون کمتر از 100 میلی لیتر وجود دارد و اگر حجم آن ها از 100 میلی لیتر بیشتر شود، دچار چالش خواهید شد. بنابراین بهتر است که لوازم بهداشتی همچون شامپو یا اسپریهای حجیم را داخل چمدان قرار دهید تا به قسمت بار هواپیما منتقل شوند.
5. وسایل الکترونیکی
از جمله وسایل مجاز در هواپیما که میتوانید با خیال راحت همراه خود به داخل کابین ببرید، وسایل الکترونیکی هستند. شما در پروازهای داخلی و خارجی معمولا به تجهیزاتی مانند تلفن همراه، لپ تاپ، تبلت و هندزفری نیاز دارید و به همین دلیل، ایرلاینها حمل این وسایل را برای مسافران مجاز اعلام میکنند. شما میتوانید این وسایل را در کیف دستی یا کوله پشتی خود قرار دهید و آنها را همراه خود به داخل کابین ببرید. البته باید به دستورالعملهای پروازی توجه کنید و در زمان تیک آف، لندینگ و در صورت اعلام مهمانداران، وسایل الکترونیکی را خاموش کنید یا آنها را روی حالت پرواز (به انگلیسی: Airplane Mode) قرار دهید.
6. باتری
طبق قوانین TSA (سازمان امنیت حمل و نقل ایالات متحده آمریکا) دو عامل برای حمل باتری در کابین هواپیما در نظر گرفته میشود که شامل نوع باتری و اندازه آن است. باتری جزو وسایل غیر مجاز در هواپیما نیست و شما میتوانید باتری لپ تاپ، دوربین، موبایل و سایر باتریهای معمول را همراه خود به داخل کابین هواپیما ببرید.
7. شارژر
با توجه به اینکه همراه داشتن لپ تاپ، موبایل و سایر وسایل الکترونیکی به داخل هواپیما ممنوع نیست، شارژر نیز جزو لوازمی است که میتوانید همراه خود به داخل کابین ببرید. به هر حال شما به تلفن همراه و ساعت حین پرواز نیاز دارید و لازم است که از شارژرها نیز استفاده کنید. از این جهت شارژر در لیست اشیای ممنوعه در پروازهای داخلی و خارجی قرار نمی گیرد و می توانید آن را در کیف دستی به همراه داشته باشید.
8. حیوانات خانگی
در راهنمای حمل حیوان خانگی با هواپیما تمامی نکات لازم برای سفر هوایی همراه پت، به صورت جامع و کامل ذکر شده است که میتوانید قبل از سفر آن را بررسی کنید. در حالت کلی، امکان حمل حیوان خانگی در کابین در ایرلاینهای داخلی وجود ندارد و تنها برخی از ایرلاینهای خارجی اجازه حضور حیوان خانگی در کابین هواپیما را با شرایط ویژه میدهند. این شرایط شامل وزن حیوان خانگی (همراه با باکس)، سن، نژاد و مدارک بهداشتی آن میشود. در غیر این صورت، حیوان خانگی باید در قسمت بار مخصوص حیوانات یا از طریق بخش کارگو و پایانههای مسافری حمل گردد. به همین دلیل، اگر قصد سفر با حیوان خانگی خود را دارید، بهتر است قبل از خرید بلیط، حتما قوانین ایرلاین مورد نظر را به دقت بررسی کنید.
9. آلات موسیقی
آلات موسیقی می توانند هم در لیست وسایل مجاز و هم در فهرست لوازم غیر مجاز هواپیما قرار بگیرند و این موضوع به نوع ساز و ابعاد آن بستگی دارد. به طور کلی شما می توانید سازهای موسیقی با طول کمتر از 120 سانتی متر را به عنوان بار دستی همراه خود به داخل کابین هواپیما ببرید. در غیر این صورت، لازم است که ساز را با استفاده از کاور مناسب و کیسههای حبابدار به خوبی بستهبندی کنید و آن را به عنوان بار تحویلی به بخش بار هواپیما بسپارید. از جمله آلات موسیقی مجاز در اکثر ایرلاینها میتوان به موارد زیر اشاره کرد. البته به شرطی که ابعاد آنها به گونهای باشد که در محفظه بالای سر شما (به انگلیسی: Overhead bin) به راحتی جا بگیرند.
- گیتار کوچک
- ویولن
- فلوت
نکته مهم: برخی سازها به دلیل اندازه بزرگ، معمولا در محفظه بالای سر مسافران جا نمیشوند. در چنین مواردی، بعضی از ایرلاینها به شما اجازه میدهند برای ساز خود یک صندلی جداگانه رزرو کنید و ساز را روی آن قرار دهید. در این خصوص، بهتر است پیش از سفر با ایرلاین مورد نظر خود تماس بگیرید و از قوانین دقیق مربوط به حمل آلات موسیقی مطلع شوید.
وسایل غیرمجاز در کابین هواپیما
اگر هنگام بستن چمدان به فهرست وسایل مجاز و غیرمجاز در هواپیما توجه نکنید، ممکن است در زمان بازرسی متوجه شوید که برخی از لوازم شما اجازه ورود به کابین را ندارند و مجبور شوید آنها را دور بیندازید. به همین دلیل، آشنایی با وسایل ممنوعه در کابین اهمیت زیادی دارد. در ادامه، هر یک از این دستهها را به صورت جداگانه معرفی کرده و توضیح میدهیم.

1. وسایل تیز و برنده
حمل وسایل تیز و برنده در کابین هواپیما از نظر قوانین ایمنی پروازهای داخلی ممنوع است و ماموران امنیتی اجازه عبور آنها را نمیدهند. به همین دلیل، شما نباید لوازمی مانند چاقو، قیچی، تیغ اصلاح، سوهان ناخن فلزی، ناخنگیر، ابزارهای تیز کوچک و حتی قلاب بافتنی فلزی را همراه خود در کابین هواپیما حمل کنید. البته برخی از شرکتهای هواپیمایی خارجی اجازه همراه داشتن این لوازم را به شما میدهند. با این حال، بهتر است پیش از سفر، از ایرلاین مربوطه سوال کنید تا با مشکلی مواجه نشوید.
اگر به این وسایل نیاز دارید، میتوانید آنها را در چمدان خود قرار دهید تا همراه بار تحویلی در قسمت بار هواپیما حمل شوند. با این کار، هم قوانین امنیتی را رعایت میکنید و هم در گیت بازرسی دچار مشکل، معطلی یا ضبط وسایل شخصی خود نمیشوید.
2. سلاح سرد و گرم
حمل هرگونه سلاح سرد و گرم و لوازمی که شبیه به سلاح هستند در کابین هواپیما و قسمت بار ممنوع است. حتی تفنگهای اسباب بازی نیز در گروه وسایل غیرمجاز در هواپیما قرار میگیرند و به هیچ وجه نمیتوانید آنها را همراه خود داشته باشید. از جمله سلاحهای سرد و گرم میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- تیر و کمان
- منجنیق
- تیغ
- شمشیر
- یخ شکن
- چاقو با تیغه تیز و بلندتر از ۶ سانتی متر
- تیغ بلند
- دریل
- قمه
- تفنگ
3. لوازم ورزشی
لوازم ورزشی در میان وسایل غیرمجاز در کابین هواپیما قرار دارند. این وسایل به دلیل ابعاد بزرگ، وزن زیاد و امکان استفاده به عنوان ابزار ضربه زننده، میتوانند برای سایر مسافران خطر آفرین باشند و باید حتما در قسمت بار و چمدان تحویل داده شوند. در صورتی که به حمل و جابهجایی لوازم ورزشی خود نیاز دارید، بستهبندی اصولی آنها اهمیت زیادی پیدا میکند. استفاده از کاورهای مخصوص، ضربهگیر، پلاستیک حبابدار و محافظهای استاندارد کمک میکند تا تجهیزات ورزشی در طول مسیر دچار خط و خش، ضربه یا شکستگی نشوند و سالم به مقصد برسند. از جمله لوازم ورزشی غیر مجاز برای به همراه داشتن در کابین هواپیما می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- چوب بیلیارد
- چوب بیسبال
- چوب اسکی
- چوب گلف
- چوب هاکی
- اسنوبرد
- کفش اسکی
- پاروهای کایاک و قایق
- چوب ماهیگیری
- تجهیزات رزمی مانند باتوم رزمی و امثال آن
4. ابزارآلات
ابزار آلات جزو وسایل غیرمجاز در کابین هواپیما هستند و امنیت پرواز را به خطر میاندازند. از همین رو به هیچ وجه این لوازم را در ساک دستی خود قرار ندهید؛ زیرا در مرحله بازرسی امنیتی ضبط میشوند و ممکن است حتی برایتان دردسر ایجاد کنند. اگر حمل برخی ابزارآلات برای شما ضروری است، باید آنها را به درستی بستهبندی کرده و در چمدان تحویلی قرار دهید تا همراه بار به قسمت بار هواپیما منتقل شوند. از جمله لوازم و ابزار آلات غیر مجاز در کابین هواپیما میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- چکش
- پیچ گوشتی
- انبردست
- دم باریک
5. مایعات با حجم بیشتر از 100 میلیلیتر
یکی از مهمترین محدودیتها در کابین هواپیما، حمل مایعات با حجم بالای 100 میلیلیتر است. این قانون شامل تمامی مایعات اعم از آب، آبمیوه، روغنها، ژلها و محصولات بهداشتی و آرایشی میشود . بر اساس این مقررات، اگر مایع در ظرفی با حجم بیش از 100 میلیلیتر قرار داشته باشد، حتی در صورتی که ظرف به طور کامل پر نباشد، باز هم اجازه ورود آن به داخل کابین صادر نمیشود و ماموران امنیتی آن را ضبط میکنند یا از شما میخواهند آن را خارج کنید.
6. ممنوعیت حمل مواد غذایی در کابین هواپیما
بر اساس قوانین ایرلاینها و شرکتهای هواپیمایی، حمل برخی از مواد غذایی و خوراکیهای فاسد شدنی مانند گوشت خام، ماهی تازه، میوهها و بذر گیاهان، به خصوص در بسیاری از مسیرهای بینالمللی و برخی پروازهای داخلی، ممنوع است یا تحت محدودیتهای سختگیرانه قرار میگیرد. این محدودیتها بیشتر به دلیل مسائل بهداشتی، گمرکی و جلوگیری از انتقال آفات و بیماریهای گیاهی و دامی اعمال میشوند.
همچنین خوراکیهای اسیدی و مایع مانند آبلیمو، آبغوره، انواع ترشی و خیارشور نیز به دلیل فشار هوا در ارتفاعات و احتمال نشت، هم در بخش کابین و هم در بخش بار ممنوع است. توجه داشته باشید که قانون مایعات زیر 100 میلیلیتر برای این اقلام نیز صدق میکند و بایستی این قوانین را برای داشتن سفری آسوده رعایت نمایید.
7. وسایل آتش زا
وسایل آتش زا از مهمترین گروه وسایل غیر مجاز در کابین و بار هواپیما هستند. به دلیل خطر بالای ایجاد حریق و انفجار، ایرلاینها و شرکتهای هواپیمایی قوانین بسیار سختگیرانهای برای حمل این نوع اقلام در نظر گرفتهاند. به همین دلیل، بهتر است هیچکدام از وسایل آتشزا را همراه خود حمل نکنید و در صورت نیاز، آنها را در مقصد تهیه کنید. در مورد فندک، قوانین کمی جزئیتر است و بایستی قوانین مربوط به ایرلاین را مطالعه نمایید. معمولا، اکثر ایرلاینها اجازه حمل فندک را به شما نمیدهند، با این حال برای اطمینان بیشتر نیاز است که از قوانین ایرلاین مربوطه اطلاع داشته باشید.
8. دارو
همراه داشتن دارو در کابین هواپیما همیشه حساسیتها و چالش های خاص خودش را دارد، اما اگر از قبل قوانین را بدانید، معمولا مشکلی پیش نمیآید. هر کشور و ایرلاینی مقررات خاص خود را برای حمل دارو دارد؛ به همین خاطر لازم است درباره داروهایی که میتوانید در کابین قرار دهید، از سایت ایرلاین یا قوانین کشور مقصد اطلاعات بگیرید. دقت کنید که دارو در لیست وسایلی قرار می گیرد که اگر حمل آن غیرمجاز باشد چه در ساک دستی برای داخل کابین هواپیما چه در چمدان، نمی توانید آن را به همراه خودتان داشته باشید. بنابراین، لیست داروهای غیر مجاز هر ایرلاین و کشور را بررسی کنید و اگر داروی مورد نظر شما در لیست داروهای غیر مجاز بود، می توانید یک مجوز برای الزام به مصرف این دارو به همراه خودتان داشته باشید که در آن نشان می دهد که شما مجبور به همراه داشتن این دارو هستند. از جمله داروهای غیر مجاز معمول می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- دارو آرامبخش
- قرص سرماخوردگی
- قرص آنفولانزا
- مورفین
- داروهای کدئین دار
9. مواد شیمیایی
مواد شیمیایی در نگاه اول کاملا بیخطر به نظر میرسند، اما اگر این مواد در محیط پرفشار هواپیما قرار بگیرند، میتوانند خطرناک باشند. از همین رو حمل مواد شیمیایی خطرناک، اشتعال زا و سمی به قسمت کابین و بار هواپیما ممنوع است و از جمله مواد شیمیایی خطرناک میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- گازهای سمی و غیرسمی
- اکسیدان ها
- کلر
- سفید کننده
- باتری های مایع
- اسپری رنگ
- کودهای شیمیایی
- حشره کش
10. مواد الکلی
حمل مواد الکلی و نوشیدنیهای الکلی در ایران اکیدا ممنوع است. به این معنا که شما چه در کابین و چه در قسمت بار مجاز به همراه داشتن هیچ نوعی از نوشیدنیهای الکلی نیستید و در صورت کشف، با برخورد قانونی روبهرو میشوید. اما در کشورهای خارجی این قانون وجود ندارد و حمل نوشیدنی الکلی تا حد مجاز بلامانع است. طبق مقررات رایج هوانوردی بینالمللی، نوشیدنیهای الکلی در کابین هواپیما زمانی میتوانند همراه مسافر باشند که حجم آنها کمتر از 100 میلیلیتر و میزان الکل آن کمتر از 70 درصد باشد.
11. وسایل الکترونیکی غیرمجاز در کابین هواپیما
برخی از وسایل الکترونیکی به دلیل نوع باتری یا نحوه عملکرد، در فهرست وسایل غیرمجاز برای کابین هواپیما قرار میگیرند. برای مثال باتریهای لیتیومی که ظرفیت آنها بیشتر از 100 وات ساعت است و دستگاههایی با فرستنده رادیویی یا پهپادها اجازه ورود به کابین را ندارند. به همین دلیل، برای جلوگیری از بروز مشکل در گیت بازرسی، بهتر است پیش از سفر، مقررات ایرلاین در بخش وسایل الکترونیکی و باتریهای لیتیومی را به دقت بررسی کنید و حتما از قبل از شرکت هواپیمایی استعلام بگیرید.
12. ممنوعیت مواد مخدر در سفر هوایی
هر نوع ماده مخدری چه به صورت باز و چه به صورت بستهبندی، جزو وسایل غیر مجاز در کابین و قسمت بار هواپیما محسوب میشوند. کشف این مواد میتواند به بازداشت مسافر، تشکیل پرونده و پیگرد جدی قانونی منجر شود و حتی در بعضی کشورها عواقب بسیار سنگینی به دنبال دارد. به همین دلیل، در فرودگاه هرگز چمدان، بسته یا ساک فرد غریبه را تحویل نگیرید و مسئولیت حمل وسایلی را که از محتویات آنها مطمئن نیستید، بر عهده نگیرید تا درگیر چنین مشکلاتی نشوید.
13. مواد بیولوژیکی و رادیواکتیو
به همراه داشتن هرگونه مواد بیولوژیکی مانند نمونههای آزمایشگاهی و همچنین مواد رادیواکتیو در کابین هواپیما ممنوع است. این نوع مواد به دلیل خطرات جدی برای سلامت مسافران و خدمه و همچنین الزامات ایمنی بینالمللی، جزو اقلام بسیار پرخطر محسوب میشوند و حمل آنها در پروازهای مسافربری عادی مجاز نیست.
وسایل غیر مجاز در قسمت بار هواپیما
ممکن است تصور کنید هر وسیلهای که اجازه ورود به کابین هواپیما را ندارد، حتما میتواند در قسمت بار قرار بگیرد؛ اما این تصور کاملا نادرست است. برخی از وسایل، به دلیل خطرات جدی برای ایمنی پرواز، نه در کابین و نه در قسمت بار مجاز به حمل نیستند. در ادامه، وسایل غیرمجاز در قسمت بار هواپیما را معرفی میکنیم تا در فرودگاه با مشکل مواجه نشوید.
- سلاح سرد و گرم
- مواد منفجره و محترقه
- مواد الکلی
- مواد بیولوژیکی و رادیو اکتیو
- مواد مخدر و داروهای غیر مجاز
- مواد سمی و شیمیایی
وسایل ممنوعه در پروازهای خارجی
هر کشوری بر اساس سیاستهای امنیتی، بهداشتی و گمرکی، فهرست مشخصی از لوازم ممنوعه را برای قسمت کابین و بار هواپیما تعیین میکند و رعایت این مقررات برای تمامی مسافران الزامی است. بنابراین اگر میخواهید که با جریمههای سنگین گمرکی، ضبط وسایل یا حتی پیگرد قانونی روبهرو نشوید، بایستی از حمل لوازم زیر در پروازهای خارجی خودداری کنید:
- آثار فرهنگی و عتیقهجات
- محصولات کشاورزی و خوراکی خام
- ادوات موسیقی با طول بیش از 120 سانتیمتر
- وسایل ورزشی بزرگ
- ابزارآلات صنعتی و وسایل برنده
- سلاحهای گرم و سرد
- داروهای دارای مواد مخدر بدون نسخه پزشک
- مواد آتشزا
- مواد شیمیایی و رادیواکتیو
- محصولات گیاهی و حیوانی (در کشورهای استرالیا و آمریکا)
حمل وسایل با ارزش با هواپیما
برای خروج کالاها و وسایل با ارزش از ایران، قوانین و مقررات مشخصی وجود دارد که رعایت آنها برای همه مسافران ضروری است. بر اساس این ضوابط، شما تنها مجاز هستید مقدار معینی از این نوع کالاها را همراه خود حمل کنید. در ادامه، جزئیات مربوط به میزان مجاز حمل وسایل با ارزش به طور کامل توضیح داده میشود تا بتوانید پیش از سفر، برنامهریزی درستی برای وسایل خود داشته باشید و در فرودگاه با مشکل مواجه نشوید.
1. خروج زعفران و خشکبار از کشور
زعفران و پسته جزو محبوبترین سوغاتیهای ایرانی هستند و نمونه با کیفیت آنها را در کمتر جایی خارج از ایران میتوان پیدا کرد. به همین دلیل، بسیاری از مسافران تمایل دارند هنگام سفرهای خارجی، مقداری زعفران و خشکبار مانند پسته را به عنوان سوغات یا برای مصرف شخصی با خود همراه ببرند. با توجه به مقررات گمرکی، هر گذرنامه تنها مجاز است مقدار مشخصی از این محصولات را از کشور خارج کند. به طور معمول، سقف مجاز برای هر مسافر در قسمت بار هواپیما حدود 10 کیلوگرم پسته و 150 گرم زعفران است (به جز برخی مقاصد مانند عربستان و روسیه که ممکن است محدودیتهای خاص خود را داشته باشند).
2. خروج خاویار از کشور
وقتی بحث به محصولات بسیار کمیاب و ارزشمندی مانند خاویار میرسد، دیگر قوانین عمومی حمل مواد غذایی در هواپیما برای آن صدق نمیکند و مقررات ویژهای اعمال میشود. هر مسافر مجاز است با گذرنامه خود تنها 125 گرم خاویار را در قسمت بار هواپیما حمل کند و حمل مقدار بیشتر، بدون مجوزهای لازم، تخلف محسوب میشود. از آنجایی که ایران یکی از مهمترین و بزرگترین تامینکنندگان خاویار در جهان است، محدودیتها و ممنوعیتهای متعددی برای خروج این محصول ارزشمند در نظر گرفته شده است. به همین دلیل، مسافران باید این قوانین را رعایت کنند تا در زمان خروج از کشور با مشکل، جریمه یا ضبط کالا مواجه نشوند.
3. خروج گلیم از کشور
فرش و گلیم جزو کالاهای با ارزش ایرانی به شمار میروند و بسیاری از مسافران تمایل دارند آنها را به عنوان سوغات یا استفاده شخصی با خود به خارج از از کشور ببرند. شما میتوانید هر تعداد فرش و گلیم را به شرطی که جمع مساحت آنها حداکثر 24 متر مربع باشد، از کشور (به جز عراق، سوریه و عربستان) خارج کنید. البته فرشها و گلیمهای همراه شما نباید در زمره آثار تاریخی، عتیقه یا جزو میراث فرهنگی قرار بگیرند. در غیر این صورت، خروج آنها از کشور ممنوع است و در گمرک با آنها برخورد قانونی خواهد شد.
4. خروج نقره و عتیقهجات از کشور
خروج آثار هنری، کتابهای خطی، اشیا عتیقه و سکههای گرانبها از کشور ممنوع است و شما به هیچ وجه نمیتوانید این وسایل را بدون مجوزهای رسمی از مراجع ذیربط از کشور خارج کنید. این دسته از اشیا در گروه میراث فرهنگی و تاریخی قرار میگیرند و قانون از آنها به عنوان اموال ملی محافظت میکند. اما زیورآلات نقره، در حد متعارف معمولا با مشکل روبهرو نمیشود و ممنوعیتی ندارد.
5. حمل طلا به خارج از کشور
هر پاسپورتی تنها میتواند مقداری مشخصی از طلا را از کشور خارج کند. میزان طلای مجاز برای هر مسافر حداکثر 150 گرم است. برای حفظ امنیت بیشتر، میتوانید این مقدار طلا را در ساک دستی خود قرار داده و همراهتان به کابین هواپیما ببرید. حمل سنگهای قیمتی نیز تا سقف یک قیراط برای هر نفر مجاز است و از این نظر معمولا مشکلی برای مسافر ایجاد نمیشود. در عین حال، طلای آب شده، سکه طلا و شمش در دسته وسایل غیرمجاز قرار میگیرند و خروج آنها بدون مجوزهای رسمی ممنوع است.
6. خروج ارز از کشور
بر اساس مقررات ارزی و گمرکی ایران، هر مسافر میتواند حداکثر 5000 یورو یا معادل آن به سایر ارزهای خارجی را بدون نیاز به اظهار رسمی گمرک همراه داشته باشد. مبالغ بالاتر از این سقف، مشمول مقررات ویژه، الزام به اظهار در گمرک و در برخی موارد، نیازمند مجوزهای مربوطه هستند.
وسایل مجاز و غیرمجاز در هواپیمایی ماهان
علاوه بر قوانین و مقررات کلی که برای حمل وسایل مجاز و غیرمجاز در تمامی ایرلاینها وجود دارد، هواپیمایی ماهان نیز برخی ضوابط اختصاصی را برای حمل بار در کابین و قسمت بار هواپیما تعیین کرده است. آشنایی با این قوانین پیش از پرواز، از ضبط وسایل، معطلی در فرودگاه و ایجاد مشکل در گیت امنیتی جلوگیری میکند.
در پروازهای ماهان، همراه داشتن آبمیوههای رنگی، آبلیمو، سرکه و موارد مشابه برای مسافران ممنوع است و این اقلام نه در کابین و نه در قسمت بار پذیرفته نمیشوند. همچنین طبق مقررات رسمی ماهان، سیگارهای الکترونیکی، پیپ و ویپهای الکترونیکی نیز در زمره وسایل ممنوعه قرار دارند و امکان حمل آنها با پروازهای این شرکت وجود ندارد.
وسایل مجاز و غیرمجاز در هواپیما ایران ایر
برای سفر با هواپیمای ایران ایر لازم است به قوانین مربوط به بار و کیف دستی توجه ویژهای داشته باشید. به طور کلی، وسایلی که در قسمت بار تحویل داده میشوند، باید دارای ابعاد 158 سانتیمتر بوده و حداکثر وزن هر بسته 23 کیلوگرم باشد. بر اساس مسیرهای پروازی و نوع بلیط، ممکن است که برخی از قوانین و مقررات کمی تغییر داشته باشند و بهتر است پیش از پرواز، جزئیات دقیق آن را از طریق وبسایت رسمی ایرلاین بررسی نمایید.
وسایل غیرمجاز در پرواز ترکیه
در سفر هوایی به ترکیه، علاوه بر قوانین عمومی پرواز، برخی از ممنوعیتهای ویژه برای حمل بار وجود دارد که مسافران باید آنها را رعایت کنند. این ممنوعیتها شامل وسایل آهنربایی قوی، فندکهای شعلهای، برخی از مواد آلی و داروهای خاص میشود. به همین دلیل، پیش از پرواز به ترکیه بهتر است فهرست وسایل ممنوعه را در وبسایت رسمی ایرلاین بررسی کنید تا به مشکلی روبهرو نشوید.
وسایل غیرمجاز در پرواز دبی
در پرواز به دبی، حمل برخی از داروهای دارای مواد مخدر مانند مورفین، ترامادول، کتامین و کدئین ممنوع است. از همین رو، مسافران بایستی پیش از سفر قوانین مربوط به ایرلاینها را بررسی کرده و سپس چمدان خود را برای سفر به دبی ببندند.
نکات تکمیلی قبل از بستن چمدان برای سفر داخلی و خارجی
هنگام رزرو تور اروپا، تور آسیا و تورهای داخلی باید بدانید که مقصد مورد نظر شما چه قوانینی در مورد پذیرش وسایل مختلف دارد. پس قبل از بستن چمدان، نکات زیر را در نظر بگیرید:

- قبل از سفر و بستن چمدان، قوانین شرکت های هواپیمایی را مطالعه کنید تا با لیست وسایل مجاز و غیرمجاز در هواپیما آشنا شوید.
- برخی از لوازم به صورت قطعی در لیست وسایل غیر مجاز در هواپیما قرار می گیرند که از جمله مهمترین آنها می توان به اشیا تیز و برنده، سلاح ها، اجسام خطرناک و آتش زا و مواد شیمیایی و سمی اشاره کرد.
- دقت کنید که مقدار مایع مجاز قابل حمل توسط شما حداکثر 100 میلی لیتر است.
- بهتر است که وسایل ارزشمند همچون طلا، ارز و نقره را در کیف دستی خودتان قرار دهید تا از هر گونه سرقت و مواد این چنینی جلوگیری کنید.
- وسایل الکترونیکی همچون لپ تاپ، گوشی، آی پد و کنسول بازی را هنگام بازرسی بیرون بیاورید و در سبد پلاستیکی قرار دهید تا به طور کامل بررسی شوند.
سخن پایانی
در این مقاله در مورد وسایل مجاز و غیرمجاز در هواپیما صحبت کردیم تا قبل از سفر هوایی، با قوانین ایرلاینها آشنا باشید تا دچار استرس، جریمه و دردسرهای فرودگاهی نشوید. وسایل مجاز در هواپیما بر اساس نیازهای معمول مسافران و با در نظر گرفتن اصول ایمنی انتخاب میشوند و در مقابل، وسایل غیرمجاز به دلیل خطرات احتمالی برای جان مسافران، امنیت پرواز یا قوانین گمرکی، در فهرست ممنوعه قرار میگیرند. به همین دلیل، پیش از هر پرواز بهتر است مقررات ایرلاین و قوانین کشور مقصد را بررسی کرده و چمدان خود را بر همان اساس ببندید تا سفری آرام، امن و بدون حاشیه را تجربه کنید.
منبع: